5-warstwowy wyświetlacz typu Tandem OLED czy ekran QD-OLED czwartej generacji? Który materiał elektroluminescencyjny trzeciej generacji jest lepszy do usprawnienia działania monitorów QD-OLED?

Na targach CES 2025 firma MSI zaprezentowała swoje najnowsze monitory QD-OLED, które wyposażono w nowatorskie panele QD-OLED firmy Samsung Display (SDC), znane też jako 5-warstwowe panele typu Tandem OLED z elektroluminescencyjną technologią trzeciej generacji (EL Gen 3). Inny z czołowych producentów wyświetlaczy podobną technologia nazywa panelami QD-OLED czwartej generacji. W porównaniu do monitorów QD-OLED z 2024 roku, wydajność świetlna uległa tu znacznej poprawie. Poniżej przedstawiamy zalety 5-warstwych wyświetlaczy Tandem OLED z technologia EL Gen 3.

Zanim zapoznany się z 5-warstwowymi panelami Tandem OLED, przyjrzyjmy się ewolucji wyświetlaczy QD-OLED.

Subpiksele w panelach QD-OLED pierwszej generacji tworząc piksele układają się w geometryczny kształt przypominający romby, co wzbudziło obawy wielu użytkowników dotyczące czytelności tekstu. Układ ten może wpływać bowiem na sposób wyświetlania tekstu, czyniąc go mniej ostrym w porównaniu z innymi strukturami geometrycznymi ułożenia pikseli.

Subpiksele w panelach QD-OLED drugiej i trzeciej generacji ułożono nieco inaczej tak, aby sposób ich umieszczenia ułatwił tworzenie pikseli poprawiających czytelność tekstu. Chociaż ich geometryczne rozmieszczenie oraz ich układ rozłożenia kolorów nieznacznie się od siebie różnią, to w obu wypadku są one identyczne pod względem swojej konstrukcji. Mówiąc najprościej, te ulepszenia przyniosły pozytywne rezultaty – tekst jest ostrzejszy i dużo wyraźniejszy w porównaniu do tego, generowanego przez subpiksele występujących w panelach QD-OLED pierwszej generacji.

Oprócz generacyjnych ulepszeń dotyczących rozłożenia subpikseli, firma Samsung Display (SDC) prowadziła przez wiele lat badania nad nowymi materiałami w celu zwiększenia wydajności i trwałości wyświetlaczy QD-OLED. Struktura subpikseli trzeciej generacji w połączeniu z technologią EL Gen 3 zwiększa w istotnym stopniu wydajność świetlną monitora.

Obserwowana poprawa parametrów pracy panelu wynika głównie z postępu w zakresie zastosowanych tu materiałów i ich struktury. W porównaniu do EL Gen 2, EL Gen 3 zwiększa wydajność świetlną nawet o 30%, dodatkowo zmniejszając ryzyko wypalenia się panelu.

Dzięki technologii EL Gen 3, monitory z serii MPG 272URX QD-OLED pochwalić się mogą imponującą gęstości pikseli na cal dochodząca do wartości 166 PPI. Przekłada się to na zauważalnie ostrzejszy obraz i lepszą jakość tekstu w porównaniu innych do 27-calowych monitorów QHD. Jednak zwiększenie współczynnika PPI w wypadku paneli QD-OLED jest dużo trudniejsze niż się wydaje. Wyższa gęstość pikseli ogranicza w istotny sposób przepuszczalność światła, co ma jeszcze większy wpływ na obraz generowany przez wyświetlacze OLED. Jest to szczególnie istotne w wypadku wysokiej dynamik HDR, w których panele OLED muszą uzyskiwać wysokie poziomy jasności, takie jak 1000 nitów, aby zapewnić oszałamiający obraz o wysokim kontraście i dynamicznym oświetleniu.

Technologia EL Gen 3 zwiększa wydajność świetlną nawet o 30%, skutecznie przeciwdziałając wpływowi wysokiej gęstości pikseli na przepuszczalność światła. W rezultacie panel może osiągnąć wyższe PPI bez uszczerbku dla jasności i ogólnej wydajności wyświetlacza.

Na poniższej ilustracji widać wyraźnie różnicę w gęstości pikseli pomiędzy monitorami QD-OLED QHD i QD-OLED UHD. 27-calowy QD-OLED UHD ma znacznie wyższą gęstość pikseli (166 PPI) w porównaniu do 27-calowego QD-OLED QHD, w którym ten współczynnik kształtuje się poziomie 109 PPI.

Przyglądając się generowanym literom w powiększeniu widać, że 27-calowy monitor QD-OLED UHD oferuje wyraźnie ostrzejszy tekst. Jest on też dużo bardziej gładki, podczas gdy na 27-calowym panelu QD-OLED QHD krawędzie liter są nieco postrzępione. W przeszłości niektórzy twórcy zgłaszali swoje obawy dotyczące czytelności tekstu na wyświetlaczach QD-OLED. Jednak dzięki wyższemu PPI sytuacja ta uległa poprawie.

Jak już wspomniano, w nowych panelach ulepszenia dotyczą przede wszystkim materiałów. Technologia EL Gen 3 zwiększa wydajność świetlną, jednak układ pikseli pozostaje taki sam jak w panelach QD-OLED trzeciej generacji. Dlatego 5-warstwowy panel typu Tandem OLED z technologią EL Gen 3 nie jest klasyfikowany jako panel QD-OLED czwartej generacji.

Chociaż układ pikseli nie uległ zmianie, to 5-warstwowy ekran Tandem z technologią EL Gen 3 przenosi wyświetlacze QD-OLED na nowy, wyższy poziom. Zwiększona o 30% wydajność świetlna pozwala na uzyskanie wyższego współczynnika PPI dla panelu QD-OLED bez uszczerbku dla wydajności w trybie HDR. To znaczące osiągnięcie.